مقايسه روش RIA , IRMA:

1) در روش RIA مولکولهاي آنتي ژن اغلب از جنس هاپتن (مولکولهايي با جرم مولکولي کمتر از 1000 دالتون) هستند مانند انواع هورمونهاي استروئيدي- داروها- هورمونهاي تيروئيدي و ... . محدوديت گروه هاي عاملي (Functional Group) در مولکولهاي مورد نظر، نشاندار سازي را محدود ساخته، اغلب نياز به واکنشهاي تخصصي و پيچيده دارد، اما در روش IRMA هميشه نشاندار سازي روي مولکول پروتئيني بزرگ آنتي بادي انجام مي گيرد. اين مولکول بزرگ داراي انواع گروه هاي عملکردي است که به راحتي با روش هاي ساده و عمومي مي توان آنها را نشاندار ساخت. به عبارتي سهولت نشاندار سازي از ويژگي هاي IRMA نسبت به RIA است.
2) يکي از پارامتر هاي متدولوژيک، ويژگي (Specificity) است. در روش RIA با استفاده از يک آنتي بادي، شناسايي منفرد (Single recognition) صورت مي گيرد در حالي که در روش IRMA استفاده از دو آنتي بادي امکان شناسايي مضاعف را ميسر مي سازد. در ضمن امکان استفاده از دو آنتي بادي مونوکلونال ويژه در روش IRMA ويژگي را افزايش مي دهد. لذا افزايش ويژگي IRMA نسبت به RIA از مزاياي ديگر اين روش است.
3) حساسيت (Sensitivity) همواره يکي از مشخصات مهمي است که در طراحي روش ها مدنظر محققان قرار مي گيرد. در روش RIA اساس، رقابت بوده، در يک محدوده معين از غلظت رابطه اي ميان نسبت رقابت و کمپلکس راديواکتيو برقرار مي شود اما در روش IRMA به ازاي تک تک آناليت ها، کمپلکس راديواکتيو وجود دارد، لذا حساسيت IRMA به دليل وجود رابطه يک به يک بين آناليت و کمپلکس راديواکتيو از RIA بيشتر است. در روش IRMA جايگاه هاي نشاندار سازي بالقوه از روش RIA بيشتر است لذا تعداد سيگنالهاي دريافتي و يا به عبارتي حساسيت بالاتر مي رود. در پيشرفت دستگاهي، چنانچه دستگاه حساس تري طراحي شود بطوريکه به CPM هاي پايين حساسيت بيشتري داشته باشد، در روش RIA به خوانش غلظت هاي بالا ياري مي رساند و مي دانيد که حساسيت با غلظت هاي پايين مرتبط است، لذا حداقل به سه دليل فوق حساسيت روش IRMA از RIA بيشتر است.
واکنش آنتي ژن و آنتي بادي يک واکنش تعادلي غير کووالاني بوده، اندازه گيري در نقطه تعادل، دقيق و تکرار پذير است، لذا در کليه روش هاي سنجش ايمني زماني به نام زمان انکوباسيون مطرح است. در واقع اين زمان براي به تعادل رسيدن واکنش در نظر گرفته شده است. در روش IRMA به دليل اينکه اغلب رقابت وجود ندارد، براي حصول اطمينان از کفايت آنتي بادي ها براي تشکيل کمپلکس در غلظت هاي بالاي آناليت، همواره مقادير زيادي از آنتي بادي ها بکار مي روند. به همين دليل نام ديگر آن روش معرف مازاد (Excess reagent) است. طبق اصل لوشاتليه در يک واکنش در حال تعادل چنانچه در يک سمت تغييري تحميل شود تعادل در جهت تعديل اين تغيير جابجا مي شود يا به عبارتي اگر غلظت مواد در يک سمت تعادل افزايش يابد، واکنش به سمت ديگر جابجا مي شود تا غلظت مواد را کاهش دهد. در روش IRMA به دليل معرف مازاد، طبق اصل لوشاتليه تعادل به سمت تشکيل کمپلکس جابجا مي شود. لذا غلظت بالاي مواد اوليه سرعت به تعادل رسيدن يا زمان انکوباسيون را کاهش مي دهد. بنابراين يکي ديگر از مزاياي روش IRMA نسبت به RIA کاهش زمان انکوباسيون است.
5) محدوده قابل اندازه گيري براي آناليت را محدوده عملکرد (Work of range) روش مي گويند. اين محدوده فاصله بين اولين و آخرين نقطه استاندارد است. در روش RIA مبنا رقابت مي باشد و هميشه در محدوده معيني از غلظت ها رقابت معنا دارد ولي در IRMA به ازاء هر آناليت يک کمپلکس سيگنال دهنده تشکيل مي شود، لذا محدوده عملکرد در IRMA حدود 100 برابر بيشتر از RIA است. پس افزايش محدوده عملکرد ، يکي ديگر از ويژگي هاي روش IRMA نسبت به RIA است.
6) در روش RIA کليه مراحل نمونه برداري از نمونه، استاندارد، کنترل و محلول نشاندار داري اهميت بوده، در دقت کل روش سهيم مي باشند. روش IRMA همانطور که ذکر شد يک روش معرف مازاد مي باشد و مرحله افزودن آنتي بادي کونژوگه تأثير کمتري نسبت به همين مرحله در RIA دارد. لذا در کل، دقت مرحله نمونه برداري در IRMA وابستگي کمتري نسبت به RIA دارد و اين يکي ديگر از مزاياي IRMA محسوب مي شود.
7) مقاومت روش (Robustness) در برابر شرايط آزمايش يکي ديگر از پارامترهاي روش شناسي است. در IRMA بيشتر از RIA از آنتي بادي مونوکلونال استفاده مي شود. در مورد آنتي بادي مونوکلونال مي توان شرايط محيطي از لحاظ pH، قدرت يوني و ... را طوري تنظيم کرد که شرايط ايده آل تأمين شود اما در آنتي بادي هاي پلي کلونال انتخاب شرايط خاص براي گروهي از آنتي بادي ها مطلوب و براي برخي ديگر غير مطلوب است. لذا اين شرايط براي گروهي از آنتي بادي ها به مرور زمان مضر بوده، در حقيقت مقاومت روش IRMA نسبت به RIA در برابر شرايط آزمايش بيشتر است.
در زير به برخي از محدوديت ها و معايب روش هاي سنجش ايمني راديواکتيو اشاره اي خواهيم داشت.

صفحه قبل

صفحه بعد